Miejski Ośrodek Kultury im. A. Mickiewicza w Zawierciu

 

W krakowskim należało przynieść do poświęcenia dwanaście roślin: Włoski Najświętszej Panienki, Obieżyświat (żółtokwitnący), Trojeść, Żabie skrzeki, Boże drzewko, Rotyć, Lubczyk, Leszczyna z orzechem, Żyto, Konopie, Len i miętę. Zioła po poświęceniu były w każdej chacie wetknięte za siestrzan, czyli tram.

Pamiętam, że poświęcone i ususzone zioła oraz wianki wypełniały poduszkę do trumny dla zmarłego. W niektórych rodzinach ten zwyczaj trwa do dziś. Ponieważ zwłoki przez trzy dni spoczywały w domu, więc zapach ziół łagodził przykry zapach nieboszczyka.

W czasach, kiedy okoliczne wsie Zawiercia nie zostały dzielnicami miasta, a nie było w nich kościoła, mieszkańcy Marciszowa z bukietami ziół 
i kwiatów oczekiwali proboszcza, który przyjeżdżał powozem i święcił zioła parafianom mieszkającym z dala od świątyni. Inne wsie należały do parafii Kromołów i do niektórych z nich dojeżdżał kromołowski proboszcz.

Święto Matki Boskiej Zielnej, oprócz tradycji religijno-obyczajowej, było natchnieniem dla malarzy i poetów. Znany malarz wileński, Walenty Wańkowicz (autor popularnego obrazu „Mickiewicz na Judahu skale”), jest autorem niezwykle pięknego obrazu przedstawiającego młodą wieśniaczkę znad Wilii, niosącą pęk ziół rozmaitych do poświęcenia w dniu Matki Boskiej Zielnej.

Wybitny poeta polski Leopold Staff poświęcił Matce Boga szesnaście wierszy. Jeden z nich pod tytułem „Zmierzch”, z debiutanckiego tomu 
„Sny o potędze” mówi o spotkaniu z Matką Boską Zielną: